Outro Spective

Het wrange gevoel zit hem niet in het feit dat ik ontslagen ben, het wrange gevoel zit hem in het feit dat ik er nog niet gedaan had. Er zat meer in, veel meer, maar met de jaren verloor ik mijn metgezel om er meer van te maken. Hij trainde me om het te laten groeien en blokte me af om het te laten krimpen. Het zij zo…

Ontslagen worden geeft je ruimte en tijd om te denken, kriebels naar iets anders, twijfels over wat komen zal. Het geeft je terug tijd om doelloos door het raam te turen en te slenteren door de straten, tijd om in de Colruyt alle rekken af te lopen en ieder product te bekijken die nog maar het kleinste van je aandacht vraagt. Oude plannen worden vanonder het stof gehaald en zaken waarvoor je nooit tijd had krijgen nu prioriteit.

Ontslagen zijn geeft dan weer het gevoel alsof je godganse dagen met iets ‘interessants’ moet bezig zijn. Toch als ik dit uit de vele ‘wat doet ge de hele dag’ vragen zo mag interpreteren… boeken lezen, studeren, solliciteren, koken, culturele uitstapjes, vrijwilligerswerk… nee ik doe geen kloten en dat hou ik nog een tijdje vol, mijn vat stond de laatste weken/maanden op springen en nu (tijdens mijn vooropzeg) laat ik het helemaal leeglopen. Geen kat die iets van mij moet verwachten, mijn lichaam spreekt en ik zal luisteren.

Benieuwd naar wat morgen brengt, strijdvaardig naar wat de toekomst brengt.

Het is vreemd hoe ik me dat beeld herinner, mijn leeftijd toen is me nog vreemder. Mijn beentjes waren nog onzeker en de wereld  tussen de velden héél groot. Of er in het diepe platteland van de westhoek veel te beleven was weet ik niet meer. Al moet die laag overvliegende helikopter de belevenis van de vakantie geweest zijn.

Trots dat ik op de vensterbank mocht staan, mijn grootmoeder die me ondersteund, mijn grootvader die al glunderend de dorpel siert. Of het Sinterklaas was in den elikopter, ja dat was hem…

Mijn vroegste herinnering, gevangen op een foto, hangend in een huis die het mijne niet is.

De spontaniteit vervaagt en de onzekerheid groeit. Een vreemde gewaarwording als je weet dat de zekerheid en de kennis moest groeien waardoor mijn spontaniteit krachtiger en doelgerichter kon zijn. Of was dat juist een illusie toen ik mijn fotografieopleiding startte.

Mijn opleiding startte bij Syntra begin september, twee avonden in de week, telkens zo’n 3u per les. Al van bij de start had ik er niet zo’n goed gevoel bij, er werd me nogal veel gepraat, terwijl fotografie me over beelden gaat. Er werd me nogal veel hetzelfde verteld en ik zag nogal veel dingen die me eerder evident leken dan boeiend. Vakken als sociale fotografie, beeldbewerking, portretfotografie, die me voor de start zo intrigeerden, werden allemaal afgevlakt tot een luchtig praatje en een bij momenten doelloos foto’s nemen zonder enige vorm van nazorg. De beeldbewerking – waar ik zo naar uitkeek – verviel in een opsomming van sneltoetsen.

[klik voor groter]

De afbeelding hierboven illustreert een beetje wat ik er wou ontdekken. Hoe je een goeie foto nog sterker kunt maken, hoe je de bestaande elementen binnen je foto veel meer kracht kunt geven waardoor de sfeer of het verhaal meer naar voren komt. Deze foto van mij werd in de les als voorbeeld in vijf minuten bewerkt, om ons aan te tonen wat er eventueel kan. Na 4 maanden blijf ik op dat gebied nog altijd ontzettend op mijn honger zitten. Al gaan we het ‘ooit’ wel zien…

Toch is het niet allemaal kommer en kwel. Zonder dat ik me als fotograaf wil profileren ben ik wel meer met fotografie bezig, bezoek ik meer tentoonstellingen, kijk ik soms analytischer naar foto’s en koop ik weleens wat fotoboeken. Alleen vrees ik soms dat theoretisch en technisch geleuter die volledig voorbijgaat aan sfeer, gevoel, verhaal,… Als ik mijn camera de laatste tijd vastgrijp of als ik mijn foto’s nadien bekijk, begin ik me onzeker te voelen. Fotografie heeft voor mij meer met gevoel te maken dan met techniek, en persoonlijk denk ik dan ook dat ik na dit eerste jaar zal stoppen met mijn opleiding. Het inschrijvingsgeld voor volgend jaar gebruik ik wel voor dure fotoboeken.

Ik moet ergens rond de 12 jaar geweest zijn, toen ik voor het eerst dacht aan 30-zijn. Het leek een bijna magische leeftijd, jong en toch volwassen, vrij en toch gesetteld. Het droombeeld van mijn kleine boerderijtje, samen gelukkig met mijn vrouw en onze kinderen… dat droombeeld vervaagde ergens rond mijn 16de. Op die leeftijd was ik sterk bezig met een voorspelling van Nostradamus over een nieuwe wereldoorlog die zou starten in 2008 en duren tot 2027. Ik berekende mijn toekomstige leeftijd en vloekte toen ik opmerkte dat ik tegen dan de ideale soldaten-leeftijd had. Na mijn 19de jaar begon het al helemaal af te brokkelen, blijkbaar lag het fabrieksleven me dan toch niet zo en ging ik studeren aan de hogeschool. Mijn toekomstperspectief moest grondig bijgeschaafd worden, maar in de spiraal van het ontdekken vergat ik het schaven.

Nu is het wel een beetje vreemd – eigenlijk al een tijdje – waar ik vroeger lachte met mensen die over hun leeftijd bezig waren, begin ik ze nu te begrijpen. Mijn toekomstbeeld is nog altijd niet afgewerkt en bij momenten loop ik nog altijd in het ijle te ontdekken zonder echt een duidelijke lijn te volgen. Die lijn mis ik soms bij momenten, het is makkelijker om aan je 20ste te zeggen we zien wel wat er komt, dan op je 30ste. Al ben ik meestal blij met hoe mijn leven verliep en verloopt, maar de druk blijft hoog als ik mijn pad vergelijk met mijn omgeving.

Ze hoopten dat ik de krant trager zou lezen, maar ik keek enkel, mijn ogen tuurden van de ene foto naar de andere en het lezen van woorden ging aan me voorbij. Of toch, die ene titel in combinatie met die quote… het deed me wel iets en ik las de woorden die zinnen vormden.

Ergens in Afrika stond een fabriekje voor muskietennetten. Het produceerde 500 netten per week en verschafte werk aan 10 mensen die elk gemiddeld 15 familieleden onderhielden. Maar dat volstond niet om malaria in het betrokken gebied uit te roeien. Dus verschijnt een grootmoedige hulpverlener op het toneel. Voor 1 miljoen dollar worden 100.000 netten – in de Verenigde Staten – gekocht en verdeeld.
Gevolg: de lokale muskietennettenproducent moet zijn deuren sluiten en 150 mensen vallen zonder inkomen. Na een jaar of 5 zullen de genereus geschonken muskietennetten versleten zijn en vervangen moeten worden. Maar nieuwe kopen op de lokale markt is niet meer mogelijk. Batig saldo van de operatie: malaria is niet uitgeroeid, werkloosheid en armoede zijn toegenomen.

Te lezen in Doodlopende hulp van de Zambiaanse econome Dambisa Moyo…

Het voorbeeld liet me nadenken en liet me net als Walter Zinzen de link leggen met MusicForLife, waar volgde zinnen te lezen zijn.

De simpele conclusie is dat er meer muskietennetten moeten komen en daar wil Music For Life voor zorgen. De opbrengst van de actie gaat naar het Rode Kruis: zij kopen de muskietennetten en staan in voor de verspreiding en sensibilisering ter plaatse. Een muskietennet kost 5 euro en redt een mensenleven.

En laat die combinatie me graven in de schemerzone van mijn geheugen, waar ik me een reclamecampagne kon herinneren over een lovenswaardige initiatief van Ello-Mobile. Daar lees je dan weer het volgende…

Met een muskietennet van 1,50 euro bescherm je Congolese kinderen afdoende tegen malaria. Met 1 euro kan je een besmet kind een levensreddende kininebehandeling geven.
Een project van SOS Kinderdorpen.

Ik weet het niet, en al het naïeve wat ik hierna schreef heb ik netjes terug verwijderd. Al vraag ik me toch soms af of we niet beter hun oplossingen ondersteunen ipv onze oplossingen opdringen.

Al buig ik me misschien beter over de vraag of ik MusicForLife zal steunen of niet. Persoonlijk denk ik het niet, zoals ik het al ieder jaar negeerde. Ik vind het persoonlijk een hypocriete bedoening… geld, verzamelt om op radio of TV te verschijnen of omdat het gezellig was iets met de vrienden te doen. Of het nu was voor een muskietennet of een strandbal van K3.

Soms is het duidelijk, dan zie je het kunstwerk voor je en onderga je zijn taal.

Dan luister je van ver en van dichtbij, dan luister je terwijl je oor hem bijna raakt.

Een andere keer is het al onduidelijker, dan helpt het niet of je van ver of dicht kijkt en ervaar je schoonheid, angst, schaamte, nieuwsgierigheid,…

Al is het ook mogelijk dat je niets hoort, niets voelt, niets ziet,  zelfs al kijk je er met je neus op.

[M.HKA]

Beu, beter kan ik het soms niet omschrijven.

Beu als ik door de straten wandel, botsend op nietszeggende blikken. Koude blikken die je laten blijken dat je niet bent zoals hen, blikken die lijken op die van een dooie, gefrustreerde blikken vol agressie hopend op een aanzet.
Beu als ik vraag, zacht botsend op nietszeggende beloftes. Op warme loze woorden, vriendelijkheid die je met een kluitje in het riet stuurt. Eindeloos getelefoneer en eindeloze uitvluchten over mensen die ziek zijn en telefoons die men nog moet plegen.
Beu als ik mijn mening geef, botsend op de grenzen van fatsoen. Meningen die niet gehoord willen worden, die me aan de muur nagelen en moeten opboksen tegen grootspraak en regelneverij. Meningen waarvoor ik moet betalen.

Beu.heid die hoort bij Het leven, beuheid die me omsingelt en meetrekt in die spiraal van het bijhoren.

Nee een FuckYou is ook mijn ding niet, daarvoor ben ik als eenzaat de samenleving te genegen… al plavei ik mijn zijstraten in stilte verder.

[half korreltje zout drijft over bombastische melancholie]

“Doen we hier nog iets mee”, vraag ik me dan af als ik sporadisch nog eens op deze blog terechtkom. De blogwereld ligt zo’n beetje op zijn gat en enkel de DieHards gaan verder. Facebook is nu Hip en Cool en bereikt veel meer mensen waardoor je veel meer reacties krijgt. De stelling waarbij bloggers beweerden te schrijven voor zichzelf en niet voor de anderen ligt in gruzelementen, ook de mijne.

Het jammere aan die virtuele facebook-verschuiving is wel het feit dat visies, gedachten, gefilosofeer in enkele woorden gevangen worden, vrij voor interpretatie en los van alle fundering. Ik mis het lezen van die leuke soms alledaagse anekdotes, die man-bijt-hond verhalen die me aan het lachen brachten. Maar ook de halve artikels die me iets bijbrachten en me omarmden met verwondering.

Maar het moest sneller en korter, een woord is nu beter dan een tekst, een gedachte beter dan een visie, een maat meer dan een vriend.

Ik ben benieuwd naar de volgende stap en met deze doen we nog iets, maar misschien minder persoonlijk en sporadisch, wanneer ik het snelle, korte eens wat beu ben. Soms voor de anderen en meestal voor mezelf.

Ooit hoorde ik iemand filosoferen dat de overheid reischeques aan de mensen moest uitdelen. Het idee was een ludiek voorstel om mensen hun ogen te openen, om hen te laten zien wat er verder in de wereld gebeurt en hen meer perspectief te bieden dan het kleine wereldje waarin wij bij momenten zo hard in verloren lopen.
Ik weet het, het voorstel was een beetje idealistisch en utopisch en voor sommige mensen zou hun perspectief nooit veranderen, maar ergens…

Mijn reisje naar Italië was dan misschien niet zo ver, maar ze blijft toch hangen en ik weet zo niet direct waar ik dat gevoel moet plaatsen of wat ik soms met het gevoel moet doen die het losweekte. Morgen ga ik terug werken, misschien gaat het dan weer over en kruipt het gevoel terug op zijn oude plaatsje, versteend het tot een volgend moment, al vrees ik ervoor en hoop ik het niet.